ไมเกรนเรื้อรัง รักษาอย่างไรเมื่อยาแก้ปวดเอาไม่อยู่
เคยไหม กินยาแก้ปวดเท่าเดิมแต่ปวดไม่หายเหมือนก่อน ต้องเพิ่มโดสขึ้นเรื่อย ๆ หรือกินแล้วก็ยังปวดอยู่ ถ้าเป็นแบบนี้บ่อย ๆ อาจเป็นสัญญาณว่าไมเกรนกำลังกลายเป็น เรื้อรัง แล้ว
ไมเกรนเรื้อรังคืออะไร
หมายถึงปวดหัวตั้งแต่ 15 วันต่อเดือนขึ้นไป ต่อเนื่องนานเกิน 3 เดือน โดยอย่างน้อย 8 วันต้องมีลักษณะแบบไมเกรน ยิ่งปวดถี่ สมองจะยิ่งไวต่อความเจ็บปวด ทำให้ยาแก้ปวดที่เคยได้ผลเริ่มเอาไม่อยู่ และต้องพึ่งยาบ่อยขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งอาจย้อนกลับมาทำให้ปวดหัวถี่ขึ้นอีก กลายเป็นวงจรที่เรียกว่า MOH หรือภาวะปวดหัวจากการใช้ยาเกินขนาด
ไมเกรนเรื้อรัง รักษาอย่างไรเมื่อยาแก้ปวดเอาไม่อยู่
เคยไหม กินยาแก้ปวดเท่าเดิม แต่ปวดไม่หายเหมือนก่อน ต้องเพิ่มยาขึ้นเรื่อย ๆ หรือกินแล้วก็ยังปวดอยู่ดี ถ้าเป็นแบบนี้บ่อย ๆ อาจเป็นสัญญาณว่าไมเกรนกำลังกลายเป็น เรื้อรัง แล้ว
ไมเกรนเรื้อรังคืออะไร
คือปวดหัวตั้งแต่ 15 วันต่อเดือนขึ้นไป ต่อเนื่องนานเกิน 3 เดือน ยิ่งปวดถี่ สมองยิ่งไวต่อความเจ็บปวด ทำให้ยาแก้ปวดที่เคยได้ผลเริ่มเอาไม่อยู่ ต้องกินบ่อยขึ้นเรื่อย ๆ ซึ่งอาจย้อนกลับมาทำให้ปวดถี่ขึ้นอีก กลายเป็นวงจรที่เรียกว่า ภาวะติดยาแก้ปวด (MOH)
ทำไมกินยาแก้ปวดแล้วไม่ได้ผลเหมือนเดิม
ยาแก้ปวดแค่ช่วยระงับปวดที่เกิดแล้ว ไม่ได้แก้ที่ต้นตอ พอปวดถี่ขึ้นเรื่อย ๆ ระบบประสาทจะไวขึ้น กินยาตัวเดิมจึงได้ผลน้อยลง ถ้ายังฝืนกินถี่ต่อไปก็ยิ่งเสี่ยงเข้าสู่ภาวะ MOH ทำให้รักษายากขึ้นไปอีก
ตรงนี้แหละที่ต้องเปลี่ยนวิธี จากพึ่งยาแก้ปวดอย่างเดียว มาเป็นการป้องกันควบคู่ไปด้วย
มีทางเลือกอะไรบ้าง
1. ยากินป้องกัน
เป็นด่านแรกที่หมอมักให้ลองก่อน มีทั้งยากันชัก ยาลดความดันบางกลุ่ม และยาต้านเศร้าบางกลุ่ม กินต่อเนื่องทุกวันเพื่อให้ปวดน้อยลงในระยะยาว
2. ยาฉีดโบทูลินัมท็อกซิน
เป็นยาฉีดตัวแรกที่รับรองให้ใช้กับไมเกรนเรื้อรังโดยเฉพาะ ฉีดบริเวณศีรษะและคอทุก 3 เดือน ช่วยลดสารที่กระตุ้นให้ปวดหัว ปกติหมอจะให้ลองยากินก่อน 2-3 ตัว ถ้ายังไม่ดีขึ้นค่อยมาถึงขั้นนี้
3. ยาต้าน CGRP
ยากลุ่มใหม่ที่บล็อกสารตัวการที่ทำให้เกิดไมเกรนโดยตรง มีทั้งแบบฉีดเดือนละครั้งหรือทุก 3 เดือน และแบบกิน เหมาะกับคนที่ลองยาป้องกันแบบเดิมแล้วไม่ได้ผล หรือทนผลข้างเคียงไม่ไหว
4. ใช้หลายวิธีร่วมกัน
คนที่ปวดหนักและดื้อต่อการรักษา หมออาจให้ยาฉีดโบทูลินัมท็อกซินคู่กับยาต้าน CGRP ไปพร้อมกัน มีงานวิจัยพบว่าช่วยลดวันปวดหัวได้ดีกว่าใช้อย่างเดียว
ถ้าติดยาแก้ปวดไปแล้ว ต้องทำยังไง
หมอมักให้ค่อย ๆ ลดหรือหยุดยาที่ใช้เกิน พร้อมเริ่มยาป้องกันไปด้วยกัน ไม่จำเป็นต้องหยุดยาแก้ปวดให้หมดก่อนเสมอไป บางคนเริ่มยาป้องกันไปพร้อมกันเลยก็ได้ แล้วแต่หมอจะประเมิน
สรุป
ถ้ายาแก้ปวดเริ่มเอาไม่อยู่ ไม่ใช่ต้องกินเพิ่มไปเรื่อย ๆ แต่เป็นสัญญาณว่าถึงเวลาปรับวิธีรักษา จากพึ่งยาแก้ปวดมาเป็นป้องกันระยะยาว ไม่ว่าจะเป็นยากิน ยาฉีด หรือยาต้าน CGRP ก็มีทางเลือกให้เลือกตามที่เหมาะกับแต่ละคน
ควรให้แพทย์เฉพาะทางประเมินก่อนเลือกวิธีรักษา ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางไมเกรนออนไลน์ผ่านแอป Smile Migraine ได้เลย
แหล่งอ้างอิงงานวิจัย
- European Headache Federation (2019). https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6755553/
- Medscape (2026). American Academy of Neurology guideline. https://www.medscape.com/viewarticle/new-migraine-prevention-guidelines-released-2026a1000wv9
- Frontiers in Pharmacology (2023). https://www.frontiersin.org/journals/pharmacology/articles/10.3389/fphar.2023.1296577/full
ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะบุคคล การใช้ยาต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์คำแนะนำการใช้ยาเฉพาะบุคคล การเลือกใช้ยาต้องอยู่ภายใต้การสั่งจ่ายและดูแลของแพทย์
