ทำความรู้จักสาร "CGRP" ต้นตอสำคัญที่ทำให้เกิดไมเกรน ผศ.นพ.สุรัตน์ (ประธานชมรมโรคปวดศีรษะแห่งประเทศไทย และผู้ก่อตั้ง Smile Migraine) มาให้ความรู้ในรายการ "หมอสมองมาเล่า EP.10" เกี่ยวกับกลไกการเกิดไมเกรนว่า จากการศึกษากว่า 30 ปี วงการแพทย์ได้ค้นพบว่า CGRP (Calcitonin Gene-Related Peptide) คือสารสื่อประสาทชนิดหนึ่งในสมองที่เป็น "แหล่งกำเนิด" ของไมเกรนโดยตรง เมื่อมีอาการปวดหัว สารตัวนี้จะเพิ่มระดับสูงขึ้น และเมื่อหายปวด ระดับสารก็จะลดลง แต่ในผู้ป่วย "ไมเกรนเรื้อรัง" สาร CGRP จะหลั่งและคงค้างอยู่ในสมองตลอดเวลา ทำให้ปวดหัวไม่หายสักที และไวต่อสิ่งกระตุ้นรอบตัว
นวัตกรรมพลิกโลก: ยาต้าน CGRP (CGRP Inhibitors) ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา มียาที่ถูกออกแบบมาเพื่อ "รักษาไมเกรนโดยเฉพาะ" นั่นคือยากลุ่มต้าน CGRP ซึ่งถือเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของวงการแพทย์ (Game Changer) โดยยาจะเข้าไปทำงาน 2 กลไกหลัก คือ:
พุ่งชนทำลายสาร CGRP โดยตรง: เปรียบเสมือนการยิงขีปนาวุธสกัดกั้นสาร CGRP ที่กำลังถูกปล่อยออกมา
สร้างเกราะป้องกันที่ตัวรับ (Receptor): ไปบล็อกตัวรับไม่ให้สาร CGRP เข้ามาจับได้ ทำให้วงจรการปวดหัวไมเกรนถูกตัดขาดลง
ทำไมถึงควรเปลี่ยนมาใช้ยากลุ่ม CGRP? ในอดีต ยาป้องกันไมเกรนชนิดกินมักเป็นยาที่ยืมมาจากการรักษาโรคอื่น (เช่น ยาความดัน, ยาต้านชัก, ยาต้านซึมเศร้า) ซึ่งมักมีผลข้างเคียงสูง เช่น น้ำหนักขึ้น ง่วงซึม ความดันต่ำ ทำให้ผู้ป่วยทนผลข้างเคียงไม่ไหว แต่ยากลุ่มต้าน CGRP เป็นยาที่มี "ประสิทธิภาพสูงกว่ามาก (คนไข้ที่ดื้อยาเดิม ตอบสนองต่อยานี้ถึง 60-70%) และผลข้างเคียงต่ำมาก" ปัจจุบัน องค์กรแพทย์ระดับโลก (ทั้งในอเมริกาและยุโรป) ได้ปรับเปลี่ยนคำแนะนำใหม่ว่า "ผู้ป่วยไม่จำเป็นต้องรอให้ดื้อยาเก่าอีกต่อไป" หากปวดหัวบ่อยเกิน 4 วัน/เดือน หรือกระทบการใช้ชีวิต สามารถพิจารณาใช้ยากลุ่ม CGRP เป็นยาตัวเลือกแรก (First-line drug) ได้เลย
รูปแบบของยาต้าน CGRP มีแบบไหนบ้าง?
แบบรับประทาน: สามารถใช้เป็นทั้งยา "แก้ปวด" และยา "ป้องกัน" ได้ในตัวเดียว เหมาะกับคนที่ปวดไม่เกิน 15 วัน/เดือน
แบบฉีดใต้ผิวหนัง (ฉีดพุง/ขา): ฉีดเพียงเดือนละ 1 ครั้ง ใช้งานง่ายมาก ในต่างประเทศคนไข้สามารถกดปากกาฉีดเองที่บ้านได้เลย
แบบดริปเข้าหลอดเลือดดำ (IV Infusion): เป็นนวัตกรรมล่าสุดที่ "ออกฤทธิ์เร็วที่สุดและประสิทธิภาพสูงสุด" (ยาออกฤทธิ์ภายใน 4 ชั่วโมง) ดริป 1 ครั้ง คุมอาการได้ยาวนานถึง 3 เดือน เหมาะกับคนที่ปวดรุนแรง ดื้อยา หรือต้องการความสะดวกไม่ต้องฉีดบ่อย
บอกลา "ภาวะติดยาแก้ปวด" ด้วย CGRP สำหรับคนที่ทานยาแก้ปวดจนเป็นภาวะติดยา (Medication Overuse Headache) การรักษาวิธีเดิมคือต้อง "หักดิบ" หยุดยาแก้ปวด ซึ่งทรมานมาก แต่ยากลุ่ม CGRP (โดยเฉพาะแบบฉีด/ดริป) สามารถใช้เพื่อ "ถอนยา" ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยคนไข้ไม่จำเป็นต้องหักดิบยาแก้ปวด ยา CGRP จะเข้าไปกดอาการปวด ทำให้คนไข้ค่อยๆ ลดการใช้ยาแก้ปวดไปได้เองตามธรรมชาติ
สนใจดริปยาไมเกรน (IV Infusion) ต้องทำอย่างไร? แอปพลิเคชัน Smile Migraine ได้สร้างเครือข่าย "Smile Infusion Network" เพื่ออำนวยความสะดวกให้ผู้ป่วยทั่วประเทศ เพียงแค่คุณจองคิววิดีโอคอลปรึกษาแพทย์เฉพาะทางในแอปฯ หากแพทย์ประเมินว่าเหมาะสมกับยาดริป ทาง Smile Migraine จะประสานงานจัดส่งยาและนัดหมายคลินิกที่ได้มาตรฐานใกล้บ้านคุณให้ทันที คุณเพียงแค่เดินเข้าไปรับบริการดริปยา 30 นาที แล้วกลับบ้านได้เลยโดยไม่มีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม
[00:00] ยาไมเกรนยุคใหม่ CGRP คืออะไร?
[00:32] แนะนำตัว ผศ.นพ.สุรัตน์ (ประธานชมรมโรคปวดศีรษะแห่งประเทศไทย)
[02:04] ทำความรู้จักสาร CGRP ตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดไมเกรน
[03:53] กลไกการออกฤทธิ์ของยาต้าน CGRP (บล็อกสาร และสร้างเกราะป้องกัน)
[04:56] ทำไมถึงควรสวิตช์มาใช้ยากลุ่ม CGRP แทนยาป้องกันแบบเดิม
[06:58] รูปแบบของยาต้าน CGRP (แบบกิน, แบบฉีดใต้ผิวหนัง, แบบดริปเข้าเส้นเลือด)
[08:12] ข้อดีของการดริปยา (IV Infusion) ออกฤทธิ์ไวใน 4 ชม. คุมได้นาน 3 เดือน
[10:13] ผลข้างเคียงของยาต้าน CGRP และผู้ที่ควรระวัง (สตรีมีครรภ์/เด็ก)
[19:30] ทางออกของคน "ติดยาแก้ปวด" ใช้ CGRP ถอนยาได้โดยไม่ต้องหักดิบ
[20:46] วิธีเข้ารับบริการดริปยา CGRP ผ่านเครือข่าย Smile Infusion Network ใกล้บ้าน
[23:26] ข้อคิดและกำลังใจจากหมอสมอง: ไมเกรนรักษาได้ อย่าเพิ่งหมดหวัง
แอปพลิเคชั่นพบหมอไมเกรนออนไลน์ 💚🧑🏻⚕️ ดาวน์โหลดแอป คลิก : https://onelink.to/fq5kra
ช่องทางการติดต่อ https://linktr.ee/smilemigraine
Facebook : / smilemigraine
Instagram : / smilemigraine
TikTok : / smilemigraine
Twitter : https://x.com/smilemigraine